Category Archives: Πολίτευμα

Συνταγματική αναθεώρηση και εκλογή του νέου Προέδρου της Δημοκρατίας

Χαράλαμπος Ανθόπουλος, Καθηγητής Δικαίου και Διοίκησης ΕΑΠ

Με την προ-αναθεωρητική απόφαση της προηγούμενης Βουλής άνοιξε προς αναθεώρηση το άρθρο 32 παρ. 4 Συντ. που προβλέπει τη διάλυση της Βουλής σε περίπτωση αποτυχίας εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας στις τρεις ψηφοφορίες που ορίζει το άρθρο 32 παρ. 3 Συντ. Το 32 παρ. 4 Συντ. κρίθηκε αναθεωρητέο με πλειοψηφία μεγαλύτερη των 180 βουλευτών, συνεπώς η… Read More »

Πρόεδρος και Κυβέρνηση κατά την προαγωγή στις θέσεις του άρθρου 90 παρ. 5 Σ σε προεκλογική περίοδο

Νίκος Παπασπύρου, Επίκουρος Καθηγητής στη Νομική Σχολή του ΕΚΠΑ

Ι. Η φύση της συνταγματικής δέσμευσης Α. Το ζήτημα της προαγωγής στις κορυφαίες θέσεις της Δικαιοσύνης μετά τη διάλυση της Βουλής και πριν τη διενέργεια γενικών βουλευτικών εκλογών τράβηξε την προσοχή της ακαδημαϊκής μας κοινότητας. O προβληματισμός ανάγεται στη βασική αρχή ότι στο κοινοβουλευτικό μας πολίτευμα, η Κυβέρνηση οφείλει να έχει την εμπιστοσύνη της Βουλής… Read More »

Η σχέση μεταξύ Πρωθυπουργού και Υπουργών

Χαράλαμπος Ανθόπουλος, Καθηγητής Δικαίου και Διοίκησης ΕΑΠ

Μολονότι η θέση του Πρωθυπουργού στο τρίγωνο των σχέσεων μεταξύ Προέδρου της Δημοκρατίας, Κυβέρνησης και Βουλής, ενδυναμώθηκε σημαντικά μετά τη συνταγματική αναθεώρηση του 1986, εν τούτοις, τουλάχιστον από τυπικο-συνταγματική άποψη, το ελληνικό κοινοβουλευτικό σύστημα δεν έχει αποκτήσει τα χαρακτηριστικά του γερμανικού η βρετανικού κοινοβουλευτικού συστήματος, όπου ο Πρωθυπουργός έχει μια απόλυτα κυριαρχική θέση στην Κυβέρνηση… Read More »

Ο θεσμός της προσυπογραφής και η σχέση μεταξύ Προέδρου της Δημοκρατίας και Κυβέρνησης

Γιάννης Τασόπουλος, Καθηγητής Δημοσίου Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο ανώτατος άρχοντας, είναι «πολιτικά ανεύθυνος» με την έννοια ότι για τις πράξεις του την πολιτική ευθύνη φέρει η κυβέρνηση. Αυτό επιτυγχάνεται με τον θεσμό της προσυπογραφής. Στο πλαίσιο αυτό, ένα κρίσιμο ερώτημα που τίθεται αναφορικά με την απόφαση της προηγούμενης κυβέρνησης για το διορισμό της δικαστικής ηγεσίας είναι το εξής:… Read More »

Ψήφος των εκτός Επικρατείας Πολιτών: Ένα χρόνιο αίτημα περιμένει την λύση του

Παναγιώτης Μαντζούφας, Αν. Καθηγητής Νομικής ΑΠΘ

Σύμφωνα με σχετική ανάρτηση στην προσωπική του σελίδα στο fb ο νέος Υπουργός Εσωτερικών Τ.Θεοδωρικάκος θεωρεί ότι μια βασική προτεραιότητα του Υπουργείου του είναι ένας νέος εκλογικός νόμος που  «..να υλοποιήσει και την ψήφο των Ελλήνων του εξωτερικού». Το ζήτημα επανέρχεται σταθερά, συχνά ενόψει εκλογικών αναμετρήσεων, και αποτελεί πάγιο αίτημα τόσο των απόδημων Ελλήνων και… Read More »

Ο Άρειος Πάγος ενώπιον του «Συμβουλίου της Δημοκρατίας»

Κυριάκος Π. Παπανικολάου, Λέκτωρ Δημοσίου Δικαίου της Νομικής Σχολής του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης, Δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω

Για το ζήτημα της πλήρωσης ανώτατων δικαστικών θέσεων, οι οποίες ακόμη δεν έχουν κενωθεί, ακούστηκαν προσφάτως πολλά επιχειρήματα, νομικά και πολιτικά, υπέρ και κατά. Ωστόσο, εκτός των παραμέτρων της συνταγματικής νομιμότητας, δεν πρέπει να παροράται ότι σε ένα βαθύτερο επίπεδο η προκληθείσα διχοστασία αφορά την ίδια τη λειτουργία του πολιτεύματος. Η εφαρμογή του Συντάγματος, και… Read More »

Διάλογος: Είναι συνταγματικά θεμιτή η επιλογή νέας ηγεσίας της Δικαιοσύνης;

Ανταλλαγή απόψεων σχετικά με την επιλογή νέας ηγεσίας της Δικαιοσύνης (Πρόεδρος και Εισαγγελέας Αρείου Πάγου) από την Κυβέρνηση, δεδομένης της επικείμενης προκήρυξης εκλογών και η σχετική με αυτή αρμοδιότητα του Προέδρου της Δημοκρατίας. Επιτρέπεται συνταγματικά ο διορισμός; Είναι δικαιοπολιτικά θεμιτός; Μπορεί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας να αρνηθεί την υπογραφή του σχετικού προεδρικού διατάγματος; Μπορεί να… Read More »

Κυβέρνηση τρεχουσών υποθέσεων

Χαράλαμπος Ανθόπουλος, Καθηγητής Δικαίου και Διοίκησης ΕΑΠ

Η δήλωση του Πρωθυπουργού το βράδυ της 26ης Μαΐου, μετά την ήττα του κυβερνώντος κόμματος στις ευρωεκλογές, ότι θα ζητήσει από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας «την άμεση προκήρυξη εθνικών εκλογών», δεν είναι ένα γεγονός χωρίς νομική σημασία. Διότι, με τη δήλωση αυτή του Πρωθυπουργού, η χώρα εισήλθε ατύπως σε προεκλογική περίοδο, η οποία επισήμως θα… Read More »

Η κυβέρνηση διενέργειας των πρόωρων εκλογών

Θανάσης Γ. Ξηρός, Δ.Ν.-Δικηγόρος, Διδάσκων ΕΑΠ

 Ι. Μετά τον δεύτερο γύρο των αυτοδιοικητικών εκλογών ο πρωθυπουργός θα επισκεφθεί τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για να ζητήσει την άμεση προσφυγή στη λαϊκή ετυμηγορία. Έτσι, για ακόμη φορά, δέκατη κατά τη μεταπολιτευτική περίοδο, πρόωρες εκλογές θα προκηρυχθούν με κυβερνητική πρωτοβουλία. Η διάλυση της Βουλής, όταν την προκαλεί η κυβέρνηση, είναι αιτιώδης ή αναιτιώδης, ερείδεται,… Read More »

Γιατί δεν μπορεί να γίνει η επιλογή διαδόχων

Νίκος Αλιβιζάτος, Ομότιμος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

“Μετά την αναγγελία από τον πρωθυπουργό, το βράδυ των ευρωεκλογών, της πρόθεσής του να ζητήσει από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας την επίσπευση των προσεχών βουλευτικών εκλογών, πιστεύω ότι η σημερινή κυβέρνηση δεν μπορεί να ασκήσει την ανωτέρω αρμοδιότητα” Μπορεί κατά το Σύνταγμα η σημερινή κυβέρνηση να επισπεύσει την επιλογή των διαδόχων του κ. Βασιλείου Πέππα… Read More »