Category Archives: Λαός – Έθνος – Ιθαγένεια

Ιθαγένεια στο προτεινόμενο σχέδιο Συντάγματος: μια παράλειψη με σημασία

Γρηγόρης Τσιούκας, ΔΝ ΑΠΘ, ειδικός επιστήμονας στον Συνήγορο του Πολίτη

Τις προηγούμενες μέρες είδε το φως της δημοσιότητας ένα ενδιαφέρον κείμενο-πρόταση Συντάγματος ομάδας δημόσιων προσώπων, στην οποία συμπεριλαμβάνονται σημαντικοί συνταγματολόγοι της Χώρας. Στο λιτό και περιεκτικό αυτό κείμενο περιέχονται επιλογές νέας  συνταγματικής ρύθμισης για σειρά ζητημάτων που αφορούν τόσο το πεδίο της διαρρύθμισης των θεσμών της Πολιτείας και τον τρόπο λειτουργίας τους, όσο και το… Read More »

Ευρωπαϊκή κοινωνική ιθαγένεια – Χαμένη σε δημοσιονομικά ανώδυνους συμβιβασμούς

Άγγελος Στεργίου, Καθηγητής Νομικής Σχολής ΑΠΘ

     Η ιδιότητα του πολίτη, αποδεσμευμένη από την εθνικότητα, έχει μετατοπιστεί εννοιολογικά προς τη συμμετοχή του ατόμου σε μια συλλογικότητα. Με τη σειρά του, το «ανήκειν» σε μια κοινότητα ομοίων ολοκληρώνεται με τη συμπερίληψη και των κοινωνικών δικαιωμάτων. Πράγματι, ο πυρήνας της ιδιότητας του πολίτη είναι εμπλουτισμένος με μια κοινωνική διάσταση. Δεν περιορίζεται μόνο στα… Read More »

Απόφαση Συμβουλίου Επικρατείας (Ολομ.) 460/2013

Η απονομή ιθαγένειας σε τέκνα νομίμως διαμενόντων αλλοδαπών λόγω της γέννησής τους ή της φοίτησής τους επί εξαετίας σε σχολείο στην Ελλάδα και το δικαίωμα ψήφου αλλοδαπών νομίμων μεταναστών στις εκλογές για την ανάδειξη των αρχών της τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτου βαθμού έρχονται σε αντίθεση με το Σύνταγμα. Αντίθετη μειοψηφία.   Αριθμός 460/2013  ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ… Read More »

Ο αντίλογος για την ιθαγένεια. Το υπόμνημα της ΕΕΔΑΠ στην Ολομέλεια του ΣτΕ

Ο αντίλογος για την ιθαγένεια Το υπόμνημα της ΕΕΔΑΠ στην Ολομέλεια του ΣτΕ Με την δημοσίευση της ΣτΕ(Ολ.) 460/2013 έκλεισε -προς το παρόν-  η αντιδικία που προκάλεσαν για την συνταγματικότητα του ν. 3838/2010 οι πάσης φύσεως θιασώτες του «δικαίου του αίματος». Μπορεί μεν η Ολομέλεια να μην ακολούθησε την ακραία εθνικιστική θέση της παραπεμπτικής απόφασης του… Read More »

Το νομικό καθεστώς των ανιθαγενών

Ζωή Παπασιώπη-Πασιά Καθηγήτρια Νομικής ΑΠΘ

Εναυσμα για το παρόν άρθρο έδωσε, καταρχήν, η απόφαση του Τριμελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου της Θεσσαλονίκης (Τμ ΙΑ΄) 782/2009 (αδημ.), όπως και κάποιες υποθέσεις που απασχολούν την ελληνική Διοίκηση αναφορικά με την πιστοποίηση και τακτοποίηση ορισμένων ατόμων, που δεν έχουν ιθαγένεια ή έστω που δεν είναι δυνατόν να προσδιοριστεί η ιθαγένειά τους. Μία έλλειψη που θα σκεφτόταν κάποιος πως είναι εξαιρετικά απίθανο να συμβαίνει στην εποχή μας, κάτι που όμως δεν είναι καθόλου σπάνιο να επισυμβεί ακόμη και σήμερα, ενώ στο πρόσφατο παρελθόν και η ίδια η χώρα μας δημιούργησε απάτριδες με το να αφαιρέσει μονομερώς (ακούσια απώλεια) την ελληνική ιθαγένεια από ορισμένα άτομα.Τα προβλήματα που δημιουργούνται για τα άτομα ‘χωρίς πατρίδα’, δηλαδή τους ανιθαγενείς ή απάτριδες είναι πολλά και κυρίως, είναι προβλήματα που αγγίζουν αφενός το νομικό τους καθεστώς και, αφετέρου το καθεστώς της προσωπικής τους κατάστασης ως προς το δίκαιο που πρέπει να εφαρμόζεται σε αυτούς, αφού στερούνται ιθαγένειας.

Το «δικαίωμα» στην Ιθαγένεια και η εξουσία του δημοκρατικού νομοθέτη στην πολιτογράφηση

Του Ανδρέα Τάκη, Επίκουρου καθηγητή Α.Π.Θ.

Στο άρθρο αυτό ο συγγραφέας εξετάζει τους πολιτικούς και κοινωνικούς όρους με βάση του οποίους ένας αλλοδαπός, ένας «άλλος» «δικαιούται» να ζητήσει να ενταχθεί στον λαό μιας Πολιτείας καθώς και τι είναι αυτό που αντιδιαστέλλει το «Εμείς» από το Αυτοί» παραθέτοντας διαδοχικά τα τρία στοιχεία που το καθόριζαν: το αίμα, το «αίμα», το «έθνος» ή η «απόφαση του κυρίαρχου». Υπενθυμίζει τον αποφασιστικό ρόλο που έπαιζε και παίζει το στοιχείο της κυριαρχίας στην απόφαση για την κτήση της Ιθαγένειας. Στη συνέχεια ασκεί κριτική σε όσους εμπνεόμενοι από τη θεολογία των δικαιωμάτων αντιμετωπίζουν το δικαίωμα στην ιθαγένεια ως δικαίωμα του ανθρώπου. Τέλος, με αφετηρία τη αντίληψη που προσλαμβάνει το δικαίωμα στην ιθαγένεια ως μετα-δικαίωμα ή δικαίωμα δικαιωμάτων, τονίζει ότι κατά το Σύνταγμά μας αρμόδιος για να αποφασίζει για τους όρους πολιτογράφησης είναι ο λαός, ως νομοθετούσα εξουσία. «Γιατί σε αυτήν απόκειται να ιδρύει και να συντηρεί θεσμικά ως πραγματικό σύνταγμα της καθημερινότητας το πραγματολογικό πλαίσιο που το δικαίωμα στην ιθαγένεια αναγκαία προϋποθέτει».

Η ελληνική ιθαγένεια μεταξύ εθνικής ενσωμάτωσης και πολιτικής ένταξης

Ευθυμία Τσολάκου υποψήφια διδάκτορας Συνταγματικού Δικαίου Νομικής ΑΠΘ, υπότροφος προγράμματος ΕΣΠΑ 2007-2013 "ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ ΙΙ"

Η απόφαση ΣτΕ 350/2011 (Τμ. Δ΄) παραπέμπει στην Ολομέλεια το ζήτημα της συνταγματικότητας των διατάξεων του ν. 3838/2010 για την απόδοση ελληνικής ιθαγένειας σε τέκνα αλλοδαπών και για τη συμμετοχή αλλοδαπών τρίτων χωρών στις εκλογές της τοπικής αυτοδιοίκησης. Το Τμήμα οδηγήθηκε, κατά πλειοψηφία, στην άποψη ότι οι σχετικές νομοθετικές διατάξεις αντίκεινται στο Σύνταγμα.

Συνταγματικότητα των νέων ρυθμίσεων για την κτήση ιθαγένειας και τη συμμετοχή αλλοδαπών στις αυτοδιοικητικές εκλογές

ΣτΕ 350/2011 Τμ. Δ επταμ. με παρατηρήσεις Χρ. Παπαστυλιανού

Με την απόφαση ΣτΕ 350/2011 (Δ΄ Τμήμα, επταμ.) παραπέμφθηκε στην Ολομέλεια του Δικαστηρίου το ζήτημα της συνταγματικότητας των διατάξεων των άρθρων 1 (παρ. 1, 2 και 6) και 24 του ν. 3838/2010, με τις οποίες εισάγονται νέες προϋποθέσεις για την κτήση της ελληνικής ιθαγένειας, και των άρθρων 14 έως 21 του ίδιου νόμου, με τις οποίες προβλέπεται η συμμετοχή αλλοδαπών, υπηκόων τρίτων χωρών, στις εκλογές της πρωτοβάθμιας τοπικής αυτοδιοίκησης.

Οι μετανάστες μεταξύ «λαού» και «έθνους»

Δημήτρης Χριστόπουλος

Οι μετανάστες μεταξύ «λαού» και «έθνους» […]9. Από τις παρατεθείσες διατάξεις του ισχύοντος Συντάγματος συνάγονται τα εξής α) ότι η νομιμοποίηση της κρατικής εξουσίας βασίζεται μεν στη βούληση του λαού, αλλά υπάρχει και ασκείται προς το συμφέρον του έθνους, οντότητος υπερβαίνουσας χρονικά την εν ζωή κοινότητα των ανθρώπων […]. Τούτο δε, διότι το έθνος αναφέρεται… Read More »

Ιθαγένεια αμηχανίας

Προκόπης Παυλόπουλος, βουλευτής, καθηγητής του Δημόσιου Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

Oι αποφάσεις των δικαστηρίων υπόκεινται σε κριτική. Αρκεί αυτή η κριτική να ερείδεται σε επιστημονικώς άρτια νομικά επιχειρήματα και όχι σε αυθαίρετες υποκειμενικές ή, ακόμη χειρότερα, σε νεφελώδεις και ευκαιριακές ιδεολογικές τοποθετήσεις.