Για τα νέα σύνορα της Ευρώπης: σκέψεις σχετικά με την σημασία του πολιτικού Συντάγματος στην Ε.Ε.

Ιφιγένεια Καμτσίδου, Αν. Καθηγήτρια, Νομική Σχολή ΑΠΘ

Ένα από τα σημαντικότερα θύματα της οικονομικής κρίσης των τελευταίων ετών είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση.  Παρ’ ότι οι θεσμικοπολιτικές εξελίξεις δείχνουν, ότι η Ε.Ε είναι ένας από τους παράγοντες που διαμορφώνουν και επιβάλλουν τις πιο κρίσιμες πολιτικές στα κράτη- μέλη της, ορθότερα στα κράτη που παρασύρθηκαν από την δίνη της οικονομικής κρίσης, η ίδια πραγματικότητα… Read More: Για τα νέα σύνορα της Ευρώπης: σκέψεις σχετικά με την… »

Συνέδριο: «Σύνταγμα και εργασιακές σχέσεις: σαράντα χρόνια μετά»

Aνακοίνωση της Εταιρείας Εργατικού Δικαίου και Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ΕΔΕΚΑ)  Αγαπητά μέλη, Εν όψει των επικείμενων εκλογών και της ιδιόρρυθμης οικονομικής καταστάσεως, η Εταιρεία μας αποφάσισε να αναβάλει το Πανελλήνιο Συνέδριό της, το οποίο ήταν προγραμματισμένο για το τέλος Σεπτεμβρίου 2015. Είναι προφανές ότι η προετοιμασία του Συνεδρίου θα συνεχισθεί και ότι ελπίζουμε σύντομα να μπορέσουμε να… Read More: Συνέδριο: «Σύνταγμα και εργασιακές σχέσεις: σαράντα χρόνια μετά» »

Νέες δομές στη διοικητική δικαιοσύνη και αναθεώρηση των άρθρων 94 και 95 του Συντάγματος

Ιωάννης Συμεωνίδης, Καθηγητής Διοικητικού Δικαίου, Νομική Σχολή ΑΠΘ

Η διοικητική δικαιοσύνη, όπως την ξέρουμε σήμερα, δομήθηκε σύμφωνα με τις βασικές επιλογές του συνταγματικού νομοθέτη του 1975. Σαράντα χρόνια τώρα, παρά τις ραγδαίες αλλαγές που έγιναν στο δημόσιο χώρο και φυσικά είχαν τις επιπτώσεις τους και στη διοικητική δικαιοσύνη, δεν υπήρξε η παραμικρή συζήτηση για το αν οι δομές αυτές ανταποκρίθηκαν και σε ποιο… Read More: Νέες δομές στη διοικητική δικαιοσύνη και αναθεώρηση των άρθρων 94… »

H εφαρμογή της αρχής ne bis in idem στην περίπτωση σωρευτικής επιβολής  διοικητικών κυρώσεων - Με αφορμή  την απόφαση ΣτΕ 1091/2015

Ευγενία Πρεβεδούρου, Αν Καθηγήτρια, Νομική Σχολή ΑΠΘ

Τα τρία κριτήρια Engel εφαρμόζονται και στο ρυθμιστικό πεδίο της αρχής ne bis in idem. Είτε πρόκειται για σώρευση ποινικών και διοικητικών κυρώσεων είτε διοικητικών και μόνο κυρώσεων, θα πρέπει να εξετάζεται αν οι τελευταίες, λόγω των ειδικών χαρακτηριστικών τους, έχουν οιονεί ποινική φύση, οπότε εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της αρχής ne bis in idem.… Read More: H εφαρμογή της αρχής ne bis in idem στην περίπτωση σωρευτικής επιβολής  διοικητικών κυρώσεων - Με αφορμή  την απόφαση ΣτΕ 1091/2015 »

Η παράλειψη της διοίκησης να αναπροσαρμόσει τις αντικειμενικές αξίες των ακινήτων ως πεδίο εφαρμογής των «διευρυμένων εξουσιών» του διοικητικού δικαστή – Σκέψεις για την ΣτΕ (Ολομ.) 4003/2014

Κωνσταντίνος Γώγος, Αν. Καθηγητής, Νομική Σχολή ΑΠΘ

Με την απόφαση 4003/2014 της Ολομέλειας το ΣτΕ παρενέβη στο σύστημα φορολόγησης των ακινήτων ακυρώνοντας την παράλειψη της διοίκησης να αναπροσαρμόσει τις αντικειμενικές τιμές στις μειώσεις των εμπορικών αξιών που επήλθαν ως συνέπεια της κρίσης. Εξαιρετικά ενδιαφέρουσα είναι η προσπάθεια συνταγματικής θεμελίωσης στην απόφαση αυτή των «διευρυμένων εξουσιών» του ακυρωτικού δικαστή, ιδίως για προσωρινή αποχή… Read More: Η παράλειψη της διοίκησης να αναπροσαρμόσει τις αντικειμενικές αξίες των… »

Η συνταγματική προστασία των πολιτιστικών αγαθών και η ελευθερία της λατρείας με αφορμή τις χρήσεις της Ροτόντας

Σύντομο ιστορικό και εξήγηση του νομικού καθεστώτος που  διέπει το μνημείο  [ Πρόκειται για μελέτη του συγγραφέα που πρωτο-δημοσιεύτηκε μετά τα γεγονότα της Ροτόντα, πριν από είκοσι χρόνια («Νόμος και Φύση». 1995) και  είχαν οδηγήσει  στον βανδαλισμό της καταστροφής του πιάνου, με το οποίο θα δινόταν ένα  ρεσιτάλ. Το ζήτημα της πολιτιστικής χρήσης του χώρου… Read More: Η συνταγματική προστασία των πολιτιστικών αγαθών και η ελευθερία της… »

Η λαϊκή κυριαρχία ως λαϊκή εντολή και η διδασκαλία του Μάνεση

Αντώνης Μανιτάκης, Ομότιμος Καθηγητής Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης

Αντικείμενο της παρούσας γραπτής εισήγησης, που ένα μέρος της παρουσιάστηκε προφορικά στην ημερίδα που διοργανώθηκε από το Ίδρυμα της Βουλής, στις 3 Ιουνίου, είναι να διερευνήσει, με βάση τη διδασκαλία του Μάνεση, αν η αποκαλούμενη «λαϊκή εντολή», έτσι όπως εννοείται από όσους την επικαλούνται, βρίσκει συνταγματικό έρεισμα στις θεμελιώδεις συνταγματικές αρχές του πολιτεύματος, στην αρχή της λαϊκής κυριαρχίας και στην αντιπροσωπευτική αρχή. Η θέση του συγγραφέα είναι ότι το δόγμα της λαϊκής εντολής χωρίς να αντιστρατεύεται το Σύνταγμα δεν εναρμονίζεται με το κλασικό νόημα της πολιτικής αντιπροσώπευσης του λαού. Συνιστά απλώς μια πολιτική παραφθορά του.
Το επιχείρημα που αναπτύσσεται είναι ότι η μεν αρχή της λαϊκής κυριαρχίας κατοχυρώνεται συνταγματικά, εφόσον και καθόσον όλες οι κρατικές εξουσίες ασκούνται «καθ΄όν τρόπον ορίζει το Σύνταγμα» και «υπάρχουν υπέρ του λαού και του έθνους», η δε αντιπροσωπευτική αρχή ορίζει ότι οι «βουλευτές αντιπροσωπεύουν το έθνος». Από τις αρχές αυτές συνάγεται ότι οι βουλευτές επιλέγονται από ένα κόμμα και εκλέγονται από τον λαό, για να αντιπροσωπεύσουν -και όχι να εκπροσωπήσουν- το σύνολο του λαού και τα μακροπρόθεσμα συμφέροντά του και όχι μόνον μιας μερίδας του ή μόνον τους ψηφοφόρους τους. Αν ως λαϊκή εντολή εννοείται ένα είδος επιτακτικής, κομματικής, εντολής των ψηφοφόρων του κυβερνώντος κόμματος προς τους βουλευτές του, τότε η δέσμευση αυτή πρέπει να αντιμετωπιστεί ως δέσμευση ηθικο-πολιτικής υφής -μεγάλης σημασίας, είναι αλήθεια, για την αξιοπιστία του πολιτικού συστήματος. Αφορά όμως την πολιτική σχέση των ψηφοφόρων του κόμματος προς τους βουλευτές τους και δεν απορρέει ούτε βρίσκει κανονιστικό έρεισμα στην αντιπροσωπευτική αρχή ή στη λαϊκή κυριαρχία, ούτε, βέβαια, χαρακτηρίζει την αντιπροσωπευτική δημοκρατία, που δεν είναι δημοκρατία της επιτακτικής εντολής

Η επίκαιρη παροχή δικαστικής προστασίας στη διοικητική δικαιοσύνη: Μια συνεχής αναζήτηση

Βασίλειος Π. Ανδρουλάκης, Πάρεδρος Σ.τ.Ε.

                Ενώ είναι γενικώς αποδεκτό ότι η ελληνική δικαιοσύνη ανταποκρίνεται στα επί μέρους στοιχεία που συνθέτουν το περιεχόμενο του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη, στο θέμα της απονομής αυτής σε εύλογο χρόνο, το δικαστικό σύστημα δεν έχει να επιδείξει τα καλύτερα αποτελέσματα. Μάλιστα, το Δικαστήριο του Στρασβούργου έχει δεχθεί σε αποφάσεις του ότι το πρόβλημα της… Read More: Η επίκαιρη παροχή δικαστικής προστασίας στη διοικητική δικαιοσύνη: Μια συνεχής… »

Πολυεπίπεδος συνταγματισμός και η κρίση της δημοκρατίας στην Ευρώπη

Ingolf Pernice, Καθηγητής Πανεπιστημίου Humboldt Βερολίνου

"Μια αλλαγή στη σκέψη των ανθρώπων αποτελεί προϋπόθεση για να ξεπεράσουμε την κρίση δημοκρατίας στην Ευρώπη. Αυτή η κρίση ουσιαστικά έχει τις ρίζες της όχι στην ΕΕ αλλά στα ίδια τα Κράτη-Μέλη. Αποκτώντας την ‘κυριότητα’ της ΕΕ, λαμβάνοντας σοβαρά υπόψη τους την αρχή της επικουρικότητας και συμμετέχοντας όχι μόνο στον διάλογο για τις μεταρρυθμίσεις των… Read More: Πολυεπίπεδος συνταγματισμός και η κρίση της δημοκρατίας στην Ευρώπη »

Οι προοπτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης σήμερα. Μια νέα ευρωπαϊκή πολιτική είναι αναγκαία

Κώστας Σημίτης, πρ. Πρωθυπουργός

Η χρηματοοικονομική κρίση του 2007, αλλά και η κρίση του δημοσίου χρέους του 2009 συνέβησαν σε μια εποχή κατά την οποία στην Ε.Ε. κυριαρχούσε η συντηρητική αντίληψη της αποφυγής νέων πρωτοβουλιών. Κατά την τότε  επικρατούσα γνώμη, η Συνθήκη της Λισσαβόνας του 2007 είχε συμπεριλάβει όλες τις αναγκαίες μεταβολές των θεσμικών ρυθμίσεων και άλλες αλλαγές δεν… Read More: Οι προοπτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης σήμερα. Μια νέα ευρωπαϊκή πολιτική… »

Καταχώρηση: 27-02-2015     Κατηγορία: ΑΡΧΙΚΗ    

Με αφορμή τα γεγονότα στο Charlie Hebdo. Προβληματισμοί γύρω από την ελευθερία έκφρασης και τα όριά της στις δύσκολες περιπτώσεις με βάση τη νομολογία του ΕΔΔΑ

Χρήστος Ν. Ράμμος, Σύμβουλος του Συμβουλίου της Επικρατείας

     (μία συνδρομή για την ημερίδα για την ΕΣΔΑ στις 24.2.2015 στην Σχολή Δικαστών στην Θεσσαλονίκη)                     Όταν μου ανακοίνωσε ο κ. Πικραμμένος ότι θα γίνει αυτή η ημερίδα για την ΕΣΔΑ και με παρακάλεσε να κάνω μια εισήγηση, βρισκούμουν σε καθεστώς συγκλονισμού,  που μου είχε προκληθεί  από τα τραγικά περιστατικά και τις … Read More: Με αφορμή τα γεγονότα στο Charlie Hebdo. Προβληματισμοί γύρω από… »

Συνέδριο στη μνήμη των καθηγητών Συνταγματικού Δικαίου Δημήτρη Θ. Τσάτσου και Γιώργου Παπαδημητρίου Με θέμα: «Ελληνική Πολιτεία και Ευρωπαϊκή Συμπολιτεία», Θεσσαλονίκη 20-21/02/2015

Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Συνέδριο H Νομική Σχολή και η Έδρα Jean Monnet Ευρωπαϊκού Συνταγματικού Δικαίου και Πολιτισμού (υπεύθυνη: Λίνα Παπαδοπούλου) του ΑΠΘ και ο Όμιλος ‘Αριστόβουλος Μάνεσης’ με την υποστήριξη του ΕΒΕΘ και του ΔΣΘ και τη χορηγία του εκδ οίκου Σάκκουλα διοργανώνουν συνέδριο στη μνήμη των καθηγητών Συνταγματικού Δικαίου Δημήτρη Θ. Τσάτσου και Γιώργου… Read More: Συνέδριο στη μνήμη των καθηγητών Συνταγματικού Δικαίου Δημήτρη Θ. Τσάτσου… »

Θετικά μέτρα και αρχή της ισότητας από τη σκοπιά του συγκριτικού δικαίου

Χριστίνα Δεληγιάννη-Δημητράκου Αν. Καθηγήτρια Νομικής Σχολής ΑΠΘ

Ο όρος «θετικά μέτρα» είναι γενικός. Εκφράζει συγκεκριμένα όλα εκείνα τα θεσμικά μέτρα που βασίζονται σε προστατευόμενα ταυτοτικά χαρακτηριστικά και τα οποία υιοθετούνται για να ευνοήσουν και όχι για να θέσουν σε δυσμενή θέση  τα πρόσωπα και τις ομάδες που φέρουν αυτά τα χαρακτηριστικά. Σκοπός των θετικών μέτρων είναι να άρουν τα εμπόδια, τα οποία… Read More: Θετικά μέτρα και αρχή της ισότητας από τη σκοπιά του… »

Η ανάδειξη του πρωθυπουργού και η εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας. Διακριτές, ασύμπτωτες και, κατ’ εξαίρεση, διασταυρούμενες διαδικασίες

Θανάσης Ξηρός, Δ.Ν., Δικηγόρος

Η ανάδειξη του πρωθυπουργού και η εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας αποτελούν, συστηματικά, διακριτές διαδικασίες στη λειτουργία του πολιτεύματος, συγκεντρώνουν τα φώτα της δημοσιότητας σε διαφορετική στιγμή της και, γι’ αυτό, είναι, κατά κανόνα, ασύμπτωτες χρονικά. Δεν αποκλείεται πάντως να διασταυρωθούν, όταν, μετά την προσφυγή στη λαϊκή ετυμηγορία λόγω αδυναμίας της Βουλής να εκλέξει τον… Read More: Η ανάδειξη του πρωθυπουργού και η εκλογή του Προέδρου της… »

Το διοικητικό δίκαιο παραμένει προεχόντως «νομολογιακό»; Σκέψεις με αφορμή την απόφαση ΣτΕ Ολ 1501/2014

Ευγενία Β. Πρεβεδούρου, Αν. Καθηγήτρια Νομικής ΑΠΘ

Με την απόφαση ΣτΕ Ολ 1501/2014, η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας, εμπνεόμενη προφανώς από τη νομολογία των Δικαστηρίων της Ένωσης για την καθιέρωση της ευθύνης των κρατών μελών, λόγω παραβιάσεων του κοινοτικού/ενωσιακού δικαίου, συμπληρώνει το νομικό καθεστώς της αστικής ευθύνης του Δημοσίου, με την επίλυση τριών κομβικής σημασίας ζητημάτων. Πρόκειται για το συνταγματικό έρεισμα… Read More: Το διοικητικό δίκαιο παραμένει προεχόντως «νομολογιακό»; Σκέψεις με αφορμή την… »