Category Archives: ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ

Διοικητικές κυρώσεις – Σχέση διοικητικής και ποινικής δίκης

ΣτΕ 3182/2010, Τμ. Β με σημείωμα Στέργιου Κοφίνη

Η διάταξη του αρ. 5 παρ. 2 ΚΔΔ κατά το μέρος που δεσμεύει τα διοικητικά δικαστήρια μόνο από τις αμετάκλητες καταδικαστικές αποφάσεις των ποινικών δικαστηρίων ως προς την ενοχή του δράστη αντίκειται στη συνταγματική αρχή της ισότητας των διαδίκων και στην απορρέουσα από το αρ. 4 παρ. 1 του 7ου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου ΕΣΔΑ αρχή «non bis in idem». Παραπέμπει την υπόθεση στην επταμελή σύνθεση λόγω μείζονος σπουδαιότητος.

Συνταγματικότητα επιβολής διδάκτρων σε μεταπτυχιακά προγράμματα

ΣτΕ 2714/2010

Παραπέμπεται στην Ολομέλεια του Δικαστηρίου το ζήτημα εάν το δικαίωμα δωρεάν παιδείας επεκτείνεται, πέραν των προπτυχιακών προγραμμάτων των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, και στα μεταπτυχιακά προγράμματα που ολοκληρώνονται με την χορήγηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης.

Ενιαίο Ταμείο Ασφάλισης Τραπεζοϋπαλλήλων

ΣτΕ (Ολ.) 2199/2010

Με τις διατάξεις του ν. 3371/2005 ο νομοθέτης, επιτρεπτώς κατά το άρθρο 22 παρ. 5 Συντ., επέλεξε το οργανωτικό σχήμα του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου για την υποχρεωτική επικουρική κοινωνική ασφάλιση των τραπεζοϋπαλλήλων. Οι σχετικές διατάξεις δεν αντίκεινται στο άρθρο 12 Συντ. ή το άρθρο 11 ΕΣΔΑ, διότι οι ασφαλισμένοι των υφιστάμενων αλληλοβοηθητικών ταμείων υπάγονται μεν υποχρεωτικώς στο ΕΤΑΤ, τα ταμεία όμως αυτά ούτε διαλύονται ούτε αφαιρείται η περιουσία τους. Υπό τα δεδομένα αυτά, ούτε η αρχή της προστατευόμενης εμπιστοσύνης ούτε η αρχή της αναλογικότητας παραβιάζεται (μειοψ.). Εξάλλου, οι σχετικές ρυθμίσεις δεν αντίκεινται στη συμβατική ελευθερία, καθόσον δεν συντρέχει εν προκειμένω υπέρβαση των ακραίων ορίων της έννοιας του δημοσίου συμφέροντος ούτε παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας (μειοψ.). Τέλος, δεν τίθεται ζήτημα παραβίασης των κανόνων του Συντάγματος και του διεθνούς δικαίου για την προστασία της ιδιοκτησίας και της συλλογικής αυτονομίας.

Άδεια λειτουργίας ευκτηρίου οίκου

ΣτΕ 2188/2010 Τμ. Δ΄

Το ισχύον σύστημα προηγουμένης διοικητικής αδείας για την ανέγερση και λειτουργία ναού ή την εγκατάσταση και λειτουργία ευκτηρίου οίκου αντιβαίνει στο άρθρο 13 παρ. 2 Συντ., διότι είναι ασυμβίβαστο προς την συνταγματική επιταγή της ανεμπόδιστης ασκήσεως λατρείας, πολύ δε περισσότερο που η χορήγηση της εν λόγω διοικητικής αδείας συναρτάται προς την εκ εκτίμηση, με βάση τα δεδομένα της συγκεκριμένης περιπτώσεως, της υπάρξεως πραγματικής ανάγκης προς λειτουργία ναού ή ευκτηρίου οίκου για την άσκηση λατρείας εκ μέρους των ανηκόντων στην τοπική θρησκευτική κοινότητα που υπέβαλαν τη σχετική αίτηση (μειοψ.). Αντίθετη νομολογία του Αρείου Πάγου (ΑΠ 20/2001). Το ζήτημα παραπέμπεται στην Ολομέλεια κατ’ άρθρο 100 παρ. 5 Συντ.

Οικονομική ελευθερία – Άδεια ίδρυσης σχολής χορού

ΣτΕ 1980/2010 Τμ. Δ΄ με σημείωμα Α. Καϊδατζή

Οι διατάξεις του π.δ. 457/1983, κατά το μέρος που απαιτούν τη συνδρομή ιδιαιτέρων προσόντων στο πρόσωπο όχι μόνο του Διευθυντή Σπουδών, αλλά και του ιδιοκτήτη ερασιτεχνικής σχολής χορού αντίκεινται στο άρθρο 5 παρ. 1 Συντ., καθότι εισάγουν δυσανάλογο περιορισμό της οικονομικής ελευθερίας κατά παράβαση της συνταγματικής αρχής της αναλογικότητας (μειοψ.). Το ζήτημα παραπέμπεται στην επταμελή σύνθεση του Τμήματος

Αυτεπάγγελτος έλεγχος της συμβατικότητας

ΣτΕ 1386/2010 Τμ. Α΄

Το διοικητικό δικαστήριο δύναται μεν να προβεί και αυτεπαγγέλτως σε έλεγχο της συνταγματικότητας ή της συμφωνίας προς το κοινοτικό δίκαιο των διατάξεων, κατ’ επίκληση των οποίων εκδόθηκε η προσβαλλόμενη πράξη, υποχρεούται όμως να περιορίσει τον έλεγχο αυτό επί του κεφαλαίου της πράξεως που αμφισβητήθηκε με την προσφυγή και εντός των ορίων του αιτήματος της τελευταίας (μειοψ.). Το ζήτημα παραπέμπεται στην επταμελή σύνθεση του Τμήματος.

Αρχή αναλογικότητας

ΣτΕ 1249/2010 Τμ. Α΄

Η αρχή της αναλογικότητας, ως κανόνας δικαίου που θέτει όρια στον περιοριστικό του ατομικού δικαιώματος νόμο, απευθύνεται κατ’ αρχήν στο νομοθέτη. Στο πεδίο των αδικοπρακτικών σχέσεων ο νόμος προβλέπει στο άρθρο 932 Α.Κ. ότι το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη κατά την κρίση του χρηματική ικανοποίηση, ανάλογη με τις περιστάσεις της συγκεκριμένης περίπτωσης. Με τη διάταξη αυτή ο κοινός νομοθέτης έλαβε υπόψη του την αρχή της αναλογικότητας και, επομένως, δεν υπάρχει έδαφος άμεσης εφαρμογής του άρθρου 25 παρ. 1 εδ. δ΄ Συντ. (μειοψ.). Το ζήτημα παραπέμπεται στην επταμελή σύνθεση του Τμήματος.

Επιβολή προστίμου σε τηλεοπτικό σταθμό και μετόχους

ΔΕΕ, απόφαση της 21.10.2010, C-81/09, Ίδρυμα Τύπου

Ελευθερία εγκαταστάσεως – Ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων – Εταιρικό δίκαιο – Πρώτη οδηγία 68/151/ΕΟΚ – Ανώνυμη εταιρεία που υπάγεται στον τομέα του Τύπου και της τηλεοράσεως – Εταιρεία και μέτοχος που κατέχουν ποσοστό μετοχών μεγαλύτερο από 2,5 % – Διοικητικό πρόστιμο που επιβάλλεται από κοινού και εις ολόκληρον»

ΕΔΔΑ, υπόθ. Kuric, Καθεστώς ανιθαγενών προσώπων και προστασία της οικογενειακής ζωής

ΕΔΔΑ, απόφαση της 13.7.2010, Kuric κ.ά. κατά Σλοβενίας

Η παράλειψη των κρατικών αρχών να ρυθμίσουν το καθεστώς διαμονής των ανιθαγενών προσώπων εντός της κρατικής επικράτειας συνιστά προσβολή του δικαιώματος σεβασμού της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής τους (άρθρο 8 ΕΣΔΑ)

Ν. 3863/2010 Νέο ασφαλιστικό σύστημα και εργασιακές σχέσεις

Με τον Ν. 3863/2010 «Νέο Ασφαλιστικό Σύστημα και συναφείς διατάξεις, ρυθμίσεις στις εργασιακές σχέσεις» (ΦΕΚ Α΄ 115/15.7.2010) μεταρρυθμίζεται το ασφαλιστικό και ιδίως το συνταξιοδοτικό σύστημα και επέρχονται αλλαγές στη ρύθμιση των εργασιακών σχέσεων.

Συμβίωση και γάμος ομόφυλων ζευγαριών: τρία νέα μικρά βήματα. Σχόλιο στην απόφαση ΕΔΔΑ, Schalk και Kopf κατά Αυστρίας, 24.6.2010

Βαγγέλης Μάλλιος, Δ.Ν., Ειδικός Επιστήμων στη Νομική Αθηνών

Μπορεί μια απόφαση η οποία δεν δικαιώνει τα ομόφυλα ζευγάρια να θεωρηθεί ως ένα ακόμα βήμα προς την κατάκτηση των διεκδικήσεών τους; Η απάντηση είναι θετική. Τούτο συνέβη το καλοκαίρι του 2010 με την υπόθεση

Γάμος ομοφύλων

ΕΔΔΑ, απόφαση της 24.6.2010, Schalk και Kopf κατά Αυστρίας

Η σταθερή συμβίωση μεταξύ προσώπων του ιδίου φύλου εμπίπτει στην έννοια της οικογενειακής ζωής κατά το άρθρο 8 ΕΣΔΑ. Το δικαίωμα αυτό, ωστόσο, δεν παραβιάζεται από εθνική νομοθεσία που ορίζει ότι έγκυρος γάμος μπορεί να συναφθεί μόνο μεταξύ προσώπων διαφορετικού φύλου.

ΔΕΕ C-135/08, Ανάκληση ιθαγένειας και αρχή της αναλογικότητας

ΔΕΕ, απόφαση της 2.3.2010, C-135/08, Rottmann

Το δίκαιο της ΕΕ δεν απαγορεύει σε ένα κράτος μέλος να ανακαλεί την πράξη απονομής της ιθαγένειας, την οποία ο ενδιαφερόμενος απέκτησε κατόπιν πολιτογράφησης χάρη σε απάτη, υπό την προϋπόθεση ότι η απόφαση ανάκλησης είναι σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας

Τράπεζες – Γενικοί Όροι Συναλλαγών

ΣτΕ (Ολ.) 1210/2010

Η εξουσιοδότηση του άρθρου 10 παρ. 21 του ν. 2251/1994, η οποία αναφέρεται στη θέσπιση ρυθμίσεων-μέτρων προς αντιμετώπιση συγκεκριμένων προβλημάτων στη λειτουργία της συνταγματικώς κατοχυρωμένης οικονομίας της αγοράς και εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον, δεν παραβιάζει τις διατάξεις των άρθρων 5 παρ. 1 και 106 παρ. 2 Σ., εφόσον μάλιστα ο περιορισμός της οικονομικής ελευθερίας των προμηθευτών δεν καθιστά, κατά την κοινή αντίληψη, αδύνατη ή ουσιωδώς δυσχερή την άσκηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας των αιτουσών τραπεζών. Νόμιμη η απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης με την οποία απαγορεύεται η αναγραφή ορισμένων γενικών όρων συναλλαγών (χρεώσεις εξόδων σε καταναλωτικά και στεγαστικά δάνεια, πιστωτικές κάρτες και καταθετικούς λογαριασμούς) που είχαν κριθεί ως καταχρηστικοί με αμετάκλητες δικαστικές αποφάσεις επί αγωγών ενώσεων καταναλωτών, σε συμβάσεις που συνάπτουν τα πιστωτικά ιδρύματα με τους καταναλωτές.

Προνόμια Δημοσίου – Έναρξη τοκοφορίας

ΣτΕ (Ολ.) 833/2010 με σημείωμα Α.Καϊδατζή

Έναρξη τοκοφορίας επί αναγνωριστικής αγωγής κατά του Δημοσίου – Παραπομπή σε ΑΕΔ. Παραπέμπεται στο Α.Ε.Δ. λόγω αντιθέτου νομολογίας του Αρείου Πάγου –υπ’ αριθμ. 10/2008 Ολομέλειας– το ζήτημα αν υφίσταται τοκοφορία από την έγερση αναγνωριστικής αγωγής σε βάρος του Δημοσίου.