Category Archives: ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ

Βιβλιοκρισία για το βιβλίο: Η “επόμενη μέρα” του εθνικού και ευρωπαϊκού συνταγματισμού. Ερμηνευτικοί (ανα)στοχασμοί μετά την πανδημία, του Απόστολου Παπατόλια

Μαριλένα Κοππά, Αναπλ. Καθηγήτρια Συγκριτικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο, πρώην Ευρωβουλευτής

Στο εξαιρετικά επίκαιρο βιβλίο του, γραμμένο κατά τη διάρκεια και μετά το τέλος της πανδημίας, ο Απόστολος Παπατόλιας επιχειρεί να αφουγκραστεί τις τεκτονικές αλλαγές που η κρίση προκάλεσε και συνεχίζει να προκαλεί σε τρία επίπεδα: στο εθνικό, στο παγκόσμιο και το ευρωπαϊκό. Ο συγγραφέας με την ιδιότητα του νομικού, του πολιτικού αλλά κυρίως του ενεργού… Read More »

Το Σύνταγμα, τεύχος 3/2019

Περιοδικό Το Σύνταγμα Τριμηνιαία Επιθεώρηση Ελληνικής και Ευρωπαϊκής Συνταγματικής Θεωρίας και Πράξης Tεύχος 3/2019 Περιεχόμενα (pdf)   Περιοδικό “Το Σύνταγμα” (ετήσια συνδρομή 2019)  

Η πανδημία ως πολιτικό και συνταγματικό ερώτημα

Αλέξανδρος Κεσσόπουλος, Επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Κρήτης

Βιβλιοκρισία για: Απόστολος Ι. Παπατόλιας, Η “επόμενη μέρα” του εθνικού και ευρωπαϊκού συνταγματισμού. Ερμηνευτικοί (ανα)στοχασμοί μετά την πανδημία, εκδ. Παπαζήση 2020 Το νέο βιβλίο του Αποστόλου Παπατόλια, που έχει ως θέμα την επίπτωση της υγειονομικής κρίσης στη λειτουργία των πολιτικών και συνταγματικών θεσμών, χαρακτηρίζεται από δύο ιδιαιτερότητες. Κατά πρώτον, είναι γραμμένο από έναν συνταγματολόγο, χωρίς… Read More »

Ένα θέμα, δύο αποφάσεις: Δικαιοσύνη, Κογκρέσο και ο Πρόεδρος των ΗΠΑ

Αλέξανδρος Κυριακίδης, Υποψήφιος διδάκτωρ, Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας (Ελλάδα)

Εισαγωγή Στις 9 Ιουλίου 2020, το Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής (ΗΠΑ) εξέδωσε τις αποφάσεις υπ’ αριθμ. 19-635  (Trump κατά Vance, Εισαγγελέας της Κομητείας της Νέας Υόρκης κ.ά.)  και 19-715  (Trump κ.α. κατά Mazars USA, LLP, κ.α., σε συνεκδίκαση με την υπ’ αριθμ. 19-760,  Trump κ.α. κατά Deutsche Bank AG κ.α.), οι οποίες… Read More »

Διαδηλώσεις: τι ισχύει στην Ευρώπη;

Γιάννης Κτιστάκις, Αναπ. Καθηγητής Νομικής Σχολής Δ.Π.Θ., μέλος (αναπ.) Επιτροπής της Βενετίας του Συμβουλίου της Ευρώπης, μέλος της Επιτροπής «Βροντάκη» για ένα σύγχρονο νομοθέτημα για τις διαδηλώσεις (2011)

Στα τέλη του 2001 ο τ. υπουργός Θ. Δρίτσας, επικεφαλής ομάδας 46 προσφευγόντων (ανάμεσα στους οποίους και ο τ. πρωθυπουργός Α. Τσίπρας) προσέφυγαν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου κατά της Ιταλίας (συνήγορός τους η τ. υπουργός Α. Χριστοδουλοπούλου). Επικαλέστηκαν, μεταξύ άλλων, παραβίαση του δικαιώματος του συνέρχεσθαι διότι οι Ιταλικές αρχές τους είχαν απαγορεύσει,… Read More »

Η ελευθερία του λόγου, τα κοινωνικά δίκτυα και ο Ντόναλντ Τραμπ

Αικατερίνα Παπανικολάου, Δρ.Ν., Δικηγόρος, Μέλος στην Αρχή Διασφάλισης Απορρήτου των Επικοινωνιών

Η ειδωλολατρική αυτοαναφορικότητά του Ντόναλντ Τραμπ μοιάζει να αντανακλά μια αποτυχία με αστάθμητες συνέπειες για το παρόν και το μέλλον της ανθρωπότητας. 1. Η απόφαση των διαχειριστών του Twitter να συνοδεύσουν με ειδική σήμανση καταχωρήσεις του προέδρου Trump περί της επικείμενης εκλογικής διαδικασίας, εφιστώντας την προσοχή των χρηστών στην αξιοπιστία του περιεχομένου των σεσημασμένων αναρτήσεων,… Read More »

Η ανεξαρτησία ως καθοριστικό στοιχείο της έννοιας του δικαστηρίου κατ’ άρθρο 267 ΣΛΕΕ

Δήμητρα Γαμπά ΜΔΕ, Σπουδάστρια Εθνικής Σχολής Δικαστικών Λειτουργών, Υπότροφος ΙΚΥ

Εισαγωγικά Σε μία απόφαση ισπανικού ενδιαφέροντος, που εν πρώτοις τουλάχιστον φαίνεται να αφορά αμιγώς ζητήματα οικονομικού δικαίου, συναντάμε μία ενδιαφέρουσα νομολογιακή εξέλιξη στο πεδίο της προδικαστικής παραπομπής και συγκεκριμένα στον καθορισμό της έννοιας του δικαστηρίου. Σύμφωνα με πάγια νομολογία του ΔΕΕ, η έννοια του δικαστηρίου κράτους μέλους, το οποίο δικαιούται να υποβάλει προδικαστικό ερώτημα στο… Read More »

Η αντίληψη περί δημοκρατίας Πίσω από την απόφαση του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Συνταγματικού Δικαστηρίου της 5ης Μαΐου 2020

Λίνα Παπαδοπούλου, Αν. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου, Νομική Σχολή ΑΠΘ

 1.           Ο διάλογος μεταξύ Καρλσρούης και Λουξεμβούργου Στις 5 Μαΐου του 1955 η Δυτική Γερμανία ανέκτησε την κυριαρχία της από τις Μεγάλες Δυνάμεις, τις ΗΠΑ, τη Μεγάλη Βρετανία και τη Γαλλία. Εξήντα πέντε χρόνια αργότερα, στις 5 Μαΐου 2020 το Γερμανικό Ομοσπονδιακό Συνταγματικό Δικαστήριο (ΓΟΣΔ) εξέδωσε μία απόφαση, με την οποία, κατά μία έννοια, προσπαθεί… Read More »

Πανδημία και Ιδιωτικότητα

Σπύρος Κ. Τάσσης, Δικηγόρος, LLM

Οι πρωτόγνωρες καταστάσεις που βιώνουμε τους τελευταίους μήνες έχουν βάλει σε δοκιμασία όλους μας. Για πρώτη φορά μετά από πολλές δεκαετίες οι άνθρωποι, ειδικά του δυτικού κόσμου, βρισκόμαστε ενώπιον μίας τρομαχτικής απειλής που θέτει σε κίνδυνο όχι μόνο την ευμάρεια και την βολή της καθημερινότητας αλλά την ίδια μας την ύπαρξη. Παράλληλα, αντιμετωπίζουμε, με έναν… Read More »

Η «απόδραση» της Ένωσης και το Δικαστήριο-φύλακας

Λίνα Παπαδοπούλου, Αν. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου, Νομική Σχολή ΑΠΘ

Στην απόφαση-σταθμό της 5ης Μαΐου 2020 για το πρόγραμμα αγοράς κρατικών ομολόγων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) το Γερμανικό Ομοσπονδιακό Συνταγματικό Δικαστήριο (ΓΟΣΔ) δεν αμφισβήτησε τη λεγόμενη «αρχή της υπεροχής» του δικαίου της Ένωσης, ή ακριβέστερα την «προτεραιότητα εφαρμογής» του. Η διαφορά ανάμεσα στους δύο όρους είναι σημαντική και αποτελεί κλειδί για να καταλάβουμε… Read More »

H εντυπωσιακή, παρά την κρίση, ανθεκτικότητα του Συντάγματος χάρη στην άδηλη μεταβολή του κανονιστικού νοήματός του

Αντώνης Μανιτάκης, Ομ. Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου, Νομική Σχολή ΑΠΘ

Στη μελέτη αυτή επισημαίνονται τα στοιχεία εκείνα, τόσα τα τυπικά όσο και τα ουσιαστικά, που επέτρεψαν στην ελληνική συνταγματική νομιμότητα να αντέξει στους κραδασμούς, στις πιέσεις και στις εντάσεις της πρωτοφανούς και ατέλειωτης οικονομικής και κοινωνικής κρίσης στην Ελλάδα. Και αυτό παρά την ηθικοπολιτική κατάρρευση του υπάρχοντος πολιτικού και κομματικού συστήματος. Το κύρος και η… Read More »

COVID19 – Περιορισμός θεμελιωδών δικαιωμάτων μέσω αντισυνταγματικών ΠΝΠ ή μέσω του άρθρου 48 Σ;

Γιώργος Νικολόπουλος, Υπ. Διδ. Συνταγματικού Δικαίου, Δικηγόρος

Ανεξάρτητα από το γεγονός ότι, προς το παρόν, η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών είναι σύμφωνοι με τα ληφθέντα μέτρα περιορισμού των δικαιωμάτων μας, πρέπει να επισημανθεί ότι ο τρόπος λήψης των μέτρων αυτών μέσω Πράξεων Νομοθετικού Περιεχομένου (εφεξής ΠΝΠ) γεννά προβληματισμούς ως προς το αν θίγει τον πυρήνα των συνταγματικά κατοχυρωμένων θεμελιωδών ελευθεριών. Ήδη έχει… Read More »