Category Archives: Ιδιωτικά Α.Ε.Ι. και Σύνταγμα

Τα Α.Ε.Ι. δεν υπέχουν υποχρέωση συμμόρφωσης σε εντολές του Υπουργείου

Ακρίτας Καϊδατζής, Αν. καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου Α.Π.Θ.

Στο άρθρο 65 του ν. 4957/2022 ορίζεται ο τρόπος αξιολόγησης των φοιτητών στα Α.Ε.Ι. με γραπτές ή προφορικές εξετάσεις ή άλλες μεθόδους αξιολόγησης. Εκεί προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η δυνατότητα διεξαγωγής των εξετάσεων με τη χρήση ηλεκτρονικών μέσων, όταν συντρέχουν λόγοι ανώτερης βίας ή έκτακτες συνθήκες. Το άρθρο 67 του ίδιου νόμου επιτρέπει, ευρύτερα, την προσφυγή… Read More »

Πανεπιστήμια και blame game

Σπύρος Βλαχόπουλος, Καθηγητής Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ

Ας ξεκινήσουμε με τα νομικά: Το Σύνταγμα κατοχυρώνει την πλήρη αυτοδιοίκηση των ΑΕΙ. Αυτό σημαίνει ότι τα Πανεπιστήμια αποφασίζουν ελεύθερα, στο πλαίσιο του Συντάγματος και των νόμων, για όλα τα θέματα που αφορούν την οργάνωση και τη λειτουργία τους. Η εποπτεία του Κράτους περιορίζεται στον έλεγχο νομιμότητας των πράξεών τους και σε καμία περίπτωση δεν… Read More »

Το μέλλον των Δημοσίων Πανεπιστημίων

Γιώργος Σταθάκης, ομότιμος καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης, πρώην υπουργός

Το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα έχει δυό ορόσημα. Πρώτον τη μεταρρύθμιση Παπανδρέου (Παπανούτσου) το 1964. Αυτή καθιέρωσε το ενιαίο καθολικό σχολείο, την εννιαετή υποχρεωτική εκπαίδευση, την δημοτική γλώσσα, τη δωρεάν εκπαίδευση σε όλες τις βαθμίδες, την καθιέρωση των εισαγωγικών/πανελλαδικών εξετάσεων ως αδιάβλητο σύστημα εισαγωγής στο Πανεπιστήμιο, την αναβάθμιση των παιδαγωγικών σπουδών και την ίδρυση του Παιδαγωγικού… Read More »

Αναχρονιστική και αντίθετη στην ακαδημαϊκή ελευθερία

Αντώνης Μανιτάκης, ομότιμος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου ΑΠΘ και επικεφαλής της επιστημονικής επιτροπής της Νομικής Πανεπιστημίου Λευκωσίας

Υποστηρίζεται από μερίδα συνταγματολόγων ότι η νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης να καταθέσει νομοσχέδιο που θα επιτρέπει την εγκατάσταση στη χώρα μας μη κρατικών παραρτημάτων αλλοδαπών πανεπιστημίων αντίκειται ευθέως στο άρθρο 16 παρ. 8 εδ. β) Σ., που ορίζει ότι «η σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται». Η διάταξη, ισχυρίζονται, είναι ρητή και σαφής, τόσο ώστε… Read More »

Περί του άρθρου 16 και άλλων δαιμονίων

Δημήτρης Σαραφιανός, ΔΝ Δικηγόρος, μέλος ΔΣ ΔΣΑ

Mε βάση τις ερωτοαπαντήσεις που εξέδωσε πρόσφατα το Υπουργείο Παιδείας σχετικά με την εγκατάσταση παραρτημάτων ξένων πανεπιστημίων στην Ελλάδα, προκύπτουν πεντακάθαρα τα εξής, που θα επιτρέψουν και σε εμάς να απαντήσουμε σε ορισμένα ερωτήματα. Σύμφωνα, λοιπόν, με το Υπουργείο, οι τίτλοι σπουδών του ξένου πανεπιστημίου που θα εκδίδονται στην Ελλάδα θα προσδίδουν τα ίδια ακαδημαϊκά… Read More »

Β. Σκουρής/Ε. Βενιζέλος, Η σύμφωνη με το ενωσιακό δίκαιο ερμηνεία του άρθρου 16 παρ. 5 και 8 του Συντάγματος, 2024

Η εξαγγελθείσα αναθεώρηση του άρθρου 16 παρ. 5 και 8 του Συντάγματος προϋποθέτει την τήρηση των διαδικαστικών προδιαγραφών του άρθρου 110 παρ. 2-6 Σ. Ακόμη συνεπώς και αν όλες οι διαδικασίες κινηθούν και εξελιχθούν με τον ταχύτερο ρυθμό, υπάρχει ένα χρονικό διάστημα κατά το οποίο εξακολουθεί να έχει πρακτική σημασία το ερώτημα για τα περιθώρια… Read More »

«Πολυεπίπεδος συνταγματισμός»: απολογητική ιδεολογία ή εξελικτική αναγκαιότητα; (Σκέψεις με αφορμή την ερμηνευτική επαναπροσέγγιση του άρθρου 16)

Απόστολος Ι. Παπατόλιας, δρ. δημοσίου δικαίου (Paris X), πρ. νομάρχης

Εισαγωγή Το πρόσφατο νομοσχέδιο της κυβέρνησης για τα μη κρατικά ΑΕΙ θέτει στον δημόσιο επιστημονικό διάλογο την πρόταση για μια «σύγχρονη ερμηνεία» του άρθρου 16 Συντ, η οποία θα καθιστά συνταγματικώς ανεκτή τη νομοθετική εγκατάσταση και λειτουργία στη χώρα μας ιδιωτικών μη κερδοσκοπικών ΑΕΙ άλλου κράτους-μέλους της ΕΕ, τα οποία θα παρέχουν υπηρεσίες τηρώντας συγκεκριμένες … Read More »

Η παραβίαση του άρθρου 16 Συντ. δεν είναι ένας απλός ερμηνευτικός νεωτερισμός

Ιφιγένεια Καμτσίδου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Α.Π.Θ.

Συζήτηση με την Γ. Κριεμπάρδη στο libre, με κάποιες απαντήσεις σε κρίσιμα ερωτήματα που προκύπτουν από το σχέδιο που παρουσίασε η κυβέρνηση.   Για το άρθρο 16 και τα πραγματικά ελεύθερα πανεπιστήμια… Η παράκαμψη του Συντάγματος επιχειρείται μέσα από την αναφορά σε διεθνή κείμενα, όπως η «Γενική Συμφωνία για τις συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών (GATS)»… Read More »

Ο Αββάς Σιεγιές και τα ιδιωτικά πανεπιστήμια

Γιώργος Κατρούγκαλος, Καθηγητής Δημοσίου Δικαίου ΔΠΘ

Εισαγωγικές Παρατηρήσεις και οριοθέτηση του θέματος 1.1     Αδύνατη η σύμφωνη με το ευρωπαϊκό δίκαιο ερμηνεία του άρθρου 16 σε αντίθεση με την γραμματική του διατύπωση 1.2     Αδύνατη η παράκαμψη συνταγματικής διάταξης με διεθνή συνθήκη Έχουν καταστεί ανενεργές οι απαγορεύσεις του άρθρου 16 από τον επικαθορισμό τους από το ενωσιακό δίκαιο; 2.1 Η σχέση του Ευρωπαϊκού… Read More »

Το άρθρο 16 του Συντάγματος στη δίνη του νεοφεουδαρχικού συνταγματισμού

Κωνσταντίνος Γιαννακόπουλος, Καθηγητής Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ

Εισαγωγή Όπως γίνεται δεκτό στη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, σύμφωνα με το γράμμα και το πνεύμα των διατάξεων των παραγράφων 4, 5 και 8 του άρθρου 16 του Συντάγματος, «[η] ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται στην Ελλάδα αποκλειστικώς από ιδρύματα που αποτελούν νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, πλήρως αυτοδιοικούμενα, απαγορεύεται δε απολύτως η σύσταση σχολών ανώτατης εκπαίδευσης… Read More »

Η συνταγματικότητα της εγκατάστασης παραρτημάτων αλλοδαπών μη κρατικών πανεπιστημίων. Μια οφειλόμενη απάντηση.

Aντώνης Μανιτάκης, Ομότιμος καθηγητής ΑΠΘ, Επικεφαλής της επιστημονικής επιτροπής της Νομικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας

Όφειλα μια απάντηση, από μέρες τώρα, στους δύο αγαπητούς, από τα πολύ παλιά, συναδέλφους, στην Ιφιγένεια Καμτσίδου και στον Κώστα Μποτόπουλο, για τον διάλογο που άνοιξαν μαζί μου στον παρόντα ιστότοπο, σχετικά με την εγκατάσταση στη χώρα μας παραρτημάτων αλλοδαπών πανεπιστημίων. Απαντώ με καθυστέρηση, είναι αλήθεια, εξαιτίας της καλοκαιρινής ραστώνης, του παρατεταμένου καύσωνα και της… Read More »

Η διάτρητη, συνταγµατικά, απαγόρευση του άρθρου 16

Αντώνης Μανιτάκης, Ομότιμος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου Α.Π.Θ. Επικεφαλής της επιστημονικής επιτροπής της Νομικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας

Η αναχρονιστική για τις µέρες µας απαγόρευση ίδρυσης σχολών από ιδιώτες του άρθρου 16 παρ. 8 εδ. β)Σ, δείχνει να χαροπαλεύει και πάντως να αντιµετωπίζει παραµερισµό ή αδρανοποίηση, µετά την εξαγγελία του πρωθυπουργού για δροµολόγηση της διαδικασίας της Αναθεώρησης του Συντάγµατος και τη σύναψη, εν τω µεταξύ, διακρατικών εκπαιδευτικών συµφωνιών, κατά το άρθρο 28. Τρεις… Read More »

Το Πανεπιστήμιο ανάμεσα στο κράτος και την αγορά⁕

Ιφιγένεια Καμτσίδου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Α.Π.Θ.

Οι προγραμματικές δηλώσεις της κυβέρνησης δεν επανέφεραν απλώς στο προσκήνιο την προοπτική αναθεώρησης του άρθρου 16 παρ. 5 και 8 Συντ., που ρυθμίζει την νομική ταυτότητα των ιδρυμάτων της ανώτατης εκπαίδευσης. Έθεσαν επίσης στον δημόσιο διάλογο την πρόταση να παρακαμφθούν οι σαφείς επιταγές του παραπάνω άρθρου με αναγωγή σε άλλη συνταγματική διάταξη, στο άρθρο  28… Read More »

Διάλογος με το Δάσκαλο Αντώνη Μανιτάκη. Επί του άρθρου του «Η συνταγματική απαγόρευση της ίδρυσης από ιδιώτες σχολών τριτοβάθμιας εκπαίδευσης υπό το φως των οικονομικών και ακαδημαϊκών ελευθεριών του Δικαίου της Ένωσης»

Κώστας Μποτόπουλος, Διδάκτορας Συνταγματικού Δικαίου, πρ. Ευρωβουλευτής

Κάθε επιστήμη τρέφεται από το διάλογο, αλλά το συνταγματικό δίκαιο ίσως περισσότερο από όλες. Καθώς οι έννοιες, οι αποχρώσεις και οι συνέπειες της επιστήμης μας τίθενται εγγενώς, και διαρκώς, στη δοκιμασία της ερμηνείας, και της αμφισβήτησης, τίποτα –πλην της στήριξης της Δημοκρατίας υπό την ουσιαστική της έννοια (που κι αυτή, φυσικά, η έννοια, ίσως πάνω… Read More »

Η συνταγματική απαγόρευση της ίδρυσης από ιδιώτες σχολών τριτοβάθμιας εκπαίδευσης υπό το φως των οικονομικών και ακαδημαϊκών ελευθεριών του Δικαίου της Ένωσης

Αντώνης Μανιτάκης, Ομότιμος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου  Α.Π.Θ. Επικεφαλής της επιστημονικής επιτροπής της Νομικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας

Τέθηκε στον δημόσιο διάλογο, μετά τις προγραμματικές εξαγγελίες της Κυβέρνησης, το  ερώτημα εάν  είναι συμβατή με το ελληνικό Σύνταγμα  η  εγκατάσταση στην ελληνική επικράτεια πανεπιστημιακής μονάδας ή παραρτήματος ιδιωτικού πανεπιστημιακού ιδρύματος, που έχει τη νομική και ακαδημαϊκή του έδρα σε άλλη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και λειτουργεί σύμφωνα με τις πρόνοιες της πανεπιστημιακής νομοθεσίας της… Read More »