Category Archives: ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ

Ένας Κώδικας Δεοντολογίας για το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ;

Αλέξανδρος Κυριακίδης, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής, Πανεπιστήμιο LUISS Guido Carli (Ιταλία) και Υπεύθυνος Λειτουργίας και Ερευνών, Κέντρο Έρευνας Δημοκρατίας και Δικαίου, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας

Προσφάτως αποκαλύφθηκε ότι ένας εκ των εννέα Ανωτάτων Δικαστών (Associate Justices) του Ανωτάτου Δικαστηρίου των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής (ΗΠΑ), ο Clarence Thomas, δεν συμπεριέλαβε στις οικονομικές δηλώσεις που υπέβαλε όχι μόνον πολυτελή ταξίδια, τα οποία είχαν ο ίδιος και η σύζυγος του δεχθεί δωρεάν για πλέον των 20 ετών από μεγαλοεπιχειρηματία και σημαντικό δωρητή (άνω… Read More »

Κυριαρχία, αυτονομία και Σύνταγμα. Σκέψεις με αφορμή το βιβλίο του Στέφανου Δημητρίου: Ο ελεύθερος άνθρωπος. Ο πολιτικός ανθρωπισμός και η «πολιτική μηχανή» του Ζαν-Ζακ Ρουσσώ (Αθήνα, εκδ. Πόλις, 2021) *

Ιφιγένεια Καμτσίδου, Αν. καθηγήτρια, Νομική Σχολή Α.Π.Θ.

Ο «Ελεύθερος άνθρωπος» του Στ. Δημητρίου είναι ένα δύσκολο, στιβαρό και ενδιαφέρον έργο. Ο συγγραφέας έβαλε το στοίχημα να αναδείξει την πολιτική και θεσμική σημασία του ρεπουμπλικανισμού και την σύνδεσή του με την Δημοκρατία, να αξιοποιήσει δηλαδή το έργο του πατέρα της δημοκρατικής αρχής Ζ.Ζ Ρουσσώ, για να παρουσιάσει τις καταβολές του θεμελιωδέστερου προτάγματος των… Read More »

Το Ουκρανικό πρόβλημα. “Το Σύνταγμα”, Τριµηνιαία Επιθεώρηση Ελληνικής και Ευρωπαϊκής Συνταγµατικής Θεωρίας και Πράξης. τ. 3-4, 7-12/2022

Επιμέλεια: Ευάγγελος Βενιζέλος, Χαράλαμπος Αποστολίδης σε συνεργασία με τη Χριστίνα M. Ακριβοπούλου

Παρουσίαση Χαράλαμπος Αποστολίδης, Το Ουκρανικό πρόβλημα. Νομιμότητα και Νομιμοποίηση Εισαγωγή Ευάγγελος Βενιζέλος, Ουκρανία: ένας ασύμμετρος πόλεμος ΜΕΛΕΤΕΣ Α. Το Ουκρανικό πρόβλημα στο πρίσμα του Jus Contra Bellum Αντώνης Μπρεδήμας, Η ρωσική στρατιωτική επέμβαση στην Ουκρανία και οι κανόνες του διεθνούς δικαίου σχετικά με τη χρήση βίας στις διεθνείς σχέσεις σ. Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος, Η κρίση στην… Read More »

Κώστας Χρυσόγονος, Συνταγματικό Δίκαιο, 3η αναθεωρημένη έκδοση, Αθήνα – Θεσσαλονίκη 2022, εκδ. Σάκκουλα, σελ. XXXIV + 811. Βιβλιοπαρουσίαση

Γιώργος Χ. Σωτηρέλης, καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών        

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Τους τελευταίους μήνες του 2022 κυκλοφόρησε σε τρίτη έκδοση το σύγγραμμα του καθηγητή της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Κώστα Χρυσόγονου, το οποίο επί δύο δεκαετίες (α΄ έκδοση 2003, β΄ έκδοση 2014) διανέμεται ως διδακτικό έργο σε πλειάδα πανεπιστημιακών Τμημάτων, αλλά και χρησιμοποιείται ευρέως από νομικούς τόσο της θεωρίας όσο και της πράξης. Η… Read More »

Δυστύχημα των Τεμπών: τα “7  θανάσιμα αμαρτήματα” του ελληνικού κράτους. Η ακτινογραφία ενός αποτυχημένου μοντέλου διοίκησης.

Δρ. Απόστολος Ι. Παπατόλιας, Συντονιστής Κύκλου Δημόσιας Διοίκησης ΕΝΑ, Πρ. Νομάρχης, Πρ. Μέλος ΑΣΕΠ

Ας ξεκινήσουμε από τα αυτονόητα. Ότι στα στοιχειώδη καθήκοντα ενός σύγχρονου κράτους περιλαμβάνεται η προληπτική αξιοποίηση κάθε μέσου (τεχνικού, ψηφιακού, ανθρώπινου) για την αποτροπή μιας μετωπικής σύγκρουσης τρένων που κινούνται σε διπλή γραμμή και μπορούν και αναπτύσσουν ταχύτητα 200 km/h. Εξίσου στοιχειώδες και αυτονόητο φαντάζει ότι στην κορύφωση της ψηφιακής επανάστασης, αποτελεί ηθική πρωτίστως υποχρέωση… Read More »

Η αξία της τεκμηριωμένης διακυβέρνησης

Δρ. Απόστολος Ι. Παπατόλιας, Συντονιστής Κύκλου Δημόσιας Διοίκησης Ινστιτούτου Εναλλακτικών Πολιτικών (ΕΝΑ), πρ. Νομάρχης

Η έννοια της «προοδευτικής διακυβέρνησης» συνδέεται εξ ορισμού με τη διαμόρφωση θεσμών και πολιτικών χάριν της κοινωνικής συνοχής και της δίκαιης ανάπτυξης. Το Κράτος, μέσα από τη συνάντηση δύο μεγάλων ιστορικών ρευμάτων –του δημοκρατικού και του σοσιαλιστικού– αναδείχθηκε, έτσι, σε βασικό εργαλείο κοινωνικών και οικονομικών μεταρρυθμίσεων για την προαγωγή του δημοσίου συμφέροντος. Ενώ, όμως, σε… Read More »

Το μετέωρο βήμα των επιτελικών στελεχών

Δρ. Κώστας Παπαδημητρίου, Πρόεδρος Διοικητικού Επιμελητηρίου Ελλάδας - Δρ. Απόστολος Παπατόλιας, πρ. Σύμβουλος ΑΣΕΠ, Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών ΕΝΑ.

«Δεν είναι εύκολο να αλλάξεις, όταν χαλάσεις εντελώς». Ο γνωστός στίχος του Άκη Πάνου συνοψίζει με εξαιρετικά εύγλωττο τρόπο την παρούσα φάση του πάλαι ποτέ κραταιού αφηγήματος περί Επιτελικού Κράτους. Δεν είναι υπερβολική η διαπίστωση ότι η έννοια του Επιτελικού Κράτους έχει αρχίσει να καταγράφεται στη συνείδηση των πολιτών ως συνώνυμη είτε της αδιαφανούς και… Read More »

Δύναται να υπάρξει ποινική δίωξη του τέως Προέδρου Τραμπ για υποκίνηση εξέγερσης;

Αλέξανδρος Κυριακίδης, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής και Υπεύθυνος Λειτουργίας και Ερευνών, Κέντρο Έρευνας Δημοκρατίας και Δικαίου, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας.

Πριν από περίπου ένα μήνα, η Εξεταστική Επιτροπή για τη Διερεύνηση της Επίθεσης της 6ης Ιανουαρίου στην Πρωτεύουσα την Ηνωμένων Πολιτειών (ΗΠΑ), η οποία συστάθηκε στις 30 Ιουνίου 2021 με το υπ’ αριθμ. H.Res.503 Ψήφισμα της Βουλής των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ, εισηγήθηκε προς τον Υπουργό Δικαιοσύνης την ποινική δίωξη του πρώην Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ… Read More »

Πτυχές της καθοριστικής συμβολής του Ελευθερίου Βενιζέλου ως προς την διατύπωση και την τελική σύναψη της Συνθήκης της Λωζάνης: Το ζήτημα του νομικού καθεστώτος των Μειονοτήτων

Προκόπιος Παυλόπουλος, τέως Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Τακτικό Μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Επίτιμος Καθηγητής της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ        

* Αποτελεί πλέον αδιαμφισβήτητη ιστορική αλήθεια το γεγονός ότι ο Ελευθέριος Βενιζέλος, με το κορυφαίο πολιτικό του ήθος και το εμβληματικό διεθνές κύρος του διαδραμάτισε καταλυτικό, κυριολεκτικώς, ρόλο ως προς την διατύπωση και την τελική σύναψη της Συνθήκης της Λωζάνης, συμμετέχοντας στην Συνδιάσκεψη της Λωζάνης μεταξύ 1922 και 1923. Α. Με «χαίνουσες» ακόμη τις Εθνικές μας… Read More »

Σκέψεις με αφορμή την προτεινόμενη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Οδηγία για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της εξ οικείων βίας

Στέλλα Χριστοφορίδου, Δικηγόρος, ΔΝ, Μέλος ΣΕΠ ΕΑΠ

Μετά τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης του 2014 για την πρόληψη και την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας, γνωστή ως Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την υιοθέτηση οδηγίας από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της… Read More »

Η συμβολή του ΔΕΕ στη συγκρότηση της ενωσιακής έννομης τάξης. Σκέψεις με αφορμή το βιβλίο του Ι. Σαρμά «Η Ένωση Δικαίου»

Αντώνης Μεταξάς, Αναπλ. Καθηγητής Ευρωπαϊκού Δικαίου, Πανεπιστήμιο Αθηνών, Επισκ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Βερολίνου

Ι. Εισαγωγικές επισημάνσεις Η επιλογή της θεματικής της σημερινής επιστημονικής εκδήλωσης, που διοργανώνει το Πανεπιστήμιό μας, το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο  Αθηνών και η «Ένωση Επιστημόνων Ευρωπαϊκών Σπουδών», δεν είναι τυχαία[1]. Η νεοσύστατη «Ένωση Επιστημόνων Ευρωπαϊκών Σπουδών» έχει ως κύρια στόχευση τη διεπιστημονική, διακλαδική προσέγγιση του ευρωπαϊκού ενωσιακού φαινομένου, τη θέασή του δηλαδή μέσα από… Read More »

Ενα διαχρονικό έργο συνταγματικής θεωρίας και πολιτικής. Σκέψεις για το βιβλίο: Γιώργος Χ. Σωτηρέλης, Σύνταγμα και Δημοκρατία στην εποχή της παγκοσμιοποίησης. Επίμετρο: Από την παγκοσμιοποίηση στην κρίση και στην πανδημία, 2η έκδοση εμπλουτισμένη με επιλεγμένα επίκαιρα κείμενα, Παπαζήσης, Αθήνα, 2022.

Κώστας Στρατηλάτης, Αναπληρωτής Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Λευκωσίας.

Το «Σύνταγμα και Δημοκρατία» εκδόθηκε πρώτη φορά το 2000: έντεκα χρόνια μετά την πτώση του Τείχους, την περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα εισερχόταν στην ΟΝΕ κι ενώ εκτυλισσόταν η δεύτερη συνταγματική αναθεώρηση της Μεταπολίτευσης. Ο Σωτηρέλης ανέλυσε τις προκλήσεις της παγκοσμιοποίησης για τα εθνικά συντάγματα, ιδίως για το ελληνικό, με το βλέμμα στραμμένο στη… Read More »

Salus Υπερταμείου suprema lex. Η νομοθετική ακύρωση των δικαστικών αποφάσεων για τις υπηρεσίες ύδρευσης 

Χαράλαμπος Κουρουνδής, δικηγόρος, ΔΝ ΑΠΘ

«Η μεταβίβαση δυνάμει του ν. 4389/2016 από το Δημόσιο στην ΕΕΣΥΠ ΑΕ ποσοστού μεγαλύτερου του 50% του μετοχικού κεφαλαίου της ΕΥΔΑΠ ΑΕ αντίκειται στις διατάξεις των άρθρων 5 παρ. 5 και 21 παρ. 3 του Συντάγματος, καθόσον το Δημόσιο, καίτοι είναι ο μοναδικός μέτοχος της ΕΕΣΥΠ ΑΕ, της μετόχου εφεξής της ΕΥΔΑΠ ΑΕ, δεν ασκεί… Read More »

Ζητηματα σχετικά με την κωδικοποίηση της Ελληνικής νομοθεσίας (ή ο μύθος του Σισύφου και το πιθάρι των Δαναΐδων)

Θεόδωρος Γ. Ψυχογυιός, τ. Αντιπρόεδρος Νομ. Συμβουλίου του Κράτους

Η επιτυχία της κωδικοποίησης της ελληνικής νομοθεσίας δεν εξαρτάται μόνον από την άρτια ολοκλήρωση της τρέχουσας κωδικοποιητικής διαδικασίας, αλλά και από τη διαρκή, αξιόπιστη και ψηφιακή επικαιροποίηση των ολοκληρωμένων κωδίκων, με τις διατάξεις που θα θεσπιστούν μετά τη δημοσίευση αυτών, ενώ, συγχρόνως, πρέπει να υπάρξει και σοβαρή μέριμνα για την ποιοτική αναβάθμιση του νομοθετικού έργου.

Η κυβερνητική σταθερότητα δεν υπηρετείται με μεθοδευμένες ρυθμίσεις του εκλογικού συστήματος. Συνέντευξη στον Χρόνη Διαμαντόπουλο (Libre.gr, 26.10.2022)

Γιώργος Χ. Σωτηρέλης, καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

1. Το τελευταίο διάστημα και με αφορμή τους κλυδωνισμούς που προκάλεσε η υπόθεση των υποκλοπών βλέπουμε να γίνονται συνεχείς αναφορές στην ανάγκη της κυβερνητικής σταθερότητας, η οποία μάλιστα συχνά αναγορεύεται σε υπέρτατο συνταγματικό αγαθό, έναντι του οποίου πρέπει να υποχωρήσει κάθε άλλη συζήτηση για αναζήτηση πολιτικών και ποινικών ευθυνών των εμπλεκομένων. Ποια είναι η άποψη… Read More »