Category Archives: ΜΕΛΕΤΕΣ – ΑΡΘΡΑ

Η γαλλική επιρροή στο έργο του Σβώλου: η περίπτωση του Λεόν Ντυγκύ

Δημήτρης Τσαραπατσάνης, Δικηγόρος, Δ.Ν., Ειδικός επιστήμονας στο Τμήμα Νομικής του Πανεπιστημίου Αθηνών

Η εξέταση της δανειακής σύμβασης με νομικά και όχι πολιτικά κριτήρια συνηγορεί υπέρ του ότι δεν υπάρχει πλήρης «παράδοση κυριαρχίας» της Ελλάδας στους δανειστές της και πάντως όχι δυνατότητα αναγκαστικής εκτέλεσης επί παντός στοιχείου της δημόσιας περιουσίας του Δημοσίου, όπως έχουν ισχυρισθεί ορισμένοι συνάδελφοι.

Όταν συνταγματολόγοι πλέουν σε διεθνή ύδατα

Παναγιώτης Γκλαβίνης, Αν. Καθηγητής Διεθνούς Οικονομικού Δικαίου Νομικής Σχολής Α.Π.Θ.

Στο άρθρο του ο αν. καθηγητής Π. Γκλαβίνης υπεραμύνεται της άποψης, αντικρούοντας σχετικές θέσεις των καθηγητών Γ. Κασιμάτη και Γ. Κατρούγκαλου –που έχουν αναρτηθεί στον ιστότοπό μας– ότι η ρήτρα του άρθρου 14 παρ. 5 της δανειακής σύμβασης δεν περιέχει ούτε συνεπάγεται παραίτηση κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελληνικής Δημοκρατίας ούτε επιφέρει αθέμιτο περιορισμό της εθνικής κυριαρχίας της. Υπενθυμίζει ότι εφαρμοστέο δίκαιο στην αναγκαστική εκτέλεση κατά του Δημοσίου είναι το δίκαιο της χώρας εκτέλεσης, δηλαδή εν προκειμένω της Ελλάδας.

Περί δανειστικής κυριαρχίας και πραγματικού διαλόγου

Κώστας Μποτόπουλος, Δρ.Ν., Συνταγματολόγος, Διδάσκων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

Η εξέταση της δανειακής σύμβασης με νομικά και όχι πολιτικά κριτήρια συνηγορεί υπέρ του ότι δεν υπάρχει πλήρης «παράδοση κυριαρχίας» της Ελλάδας στους δανειστές της και πάντως όχι δυνατότητα αναγκαστικής εκτέλεσης επί παντός στοιχείου της δημόσιας περιουσίας του Δημοσίου, όπως έχουν ισχυρισθεί ορισμένοι συνάδελφοι.

Το Πρόσωπο και ο Nόμος. H απαγόρευση της απόκρυψης του προσώπου στον δημόσιο χώρο

Γιώργος Καραβοκύρης, Δικηγόρος, Δ.Ν., Ειδικός Επιστήμονας στο Τμήμα Νομικής Δ.Π.Θ.

Η πρόσφατη απόφαση του Conseil Constitutionnel για την απαγόρευση της απόκρυψης του προσώπου στον δημόσιο χώρο υπονοεί μια σύμφωνη με το νόμο αντίληψη του προσώπου και υπηρετεί μια νέα εκδοχή της δημόσιας τάξης. Παράλληλα, παραπέμπει στις βασικές αρχές του γαλλικού νομοκεντρισμού.

In dubio pro libertate

Φίλιππος Κ. Σπυρόπουλος, Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου

Η αρχή in dubio pro libertate εντάσσεται στην ερμηνεία των ατομικών δικαιωμάτων (όχι όμως και των πολιτικών ή κοινωνικών δικαιωμάτων) και στη σχέση των κατοχυρουσών αυτά συνταγματικών διατάξεων με τις υποδεέστερου τυπικού κύρους διατάξεις των νόμων που τα περιορίζουν. Σημαίνει δε ότι εν αμφιβολία περί τη συνταγματικότητα του νόμου που περιορίζει ατομικό δικαίωμα ο νόμος πρέπει να κρίνεται αντισυνταγματικός.

Τυπική παρανομία και αποκαθιστάμενη ζημία στην κρατική ευθύνη

Ιάκωβος Γ. Μαθιουδάκης, Λέκτορας Τμήματος Νομικής Α.Π.Θ.

Αντικείμενο της μελέτης αποτελεί η κρατική ευθύνη από τυπικά παράνομες πράξεις ή παραλείψεις της διοίκησης, ιδίως μετά την ακύρωσή τους από την δικαιοσύνη. Ερευνώνται διαδοχικά, σε ένα πρώτο μέρος: Η έννοια της τυπικής παρανομίας της διοίκησης, η έκταση, αφενός, του ακυρωτικού δεδικασμένου επί ακύρωσης τυπικά παράνομης πράξης της διοίκησης και, αφετέρου, της ανάκλησης της τυπικά παράνομης διοικητικής πράξης από την διοίκηση. Η εξέταση του ίδιου θέματος προσεγγίζεται, στο δεύτερο μέρος, κατ’ αρχήν με γνώμονα την έκδοση από την διοίκηση θετικής ή αρνητικής πράξης και, στη συνέχεια, με βάση την φύση της ασκούμενης διοικητικής αρμοδιότητας ως δέσμιας ή διακριτικής.

O δικαστής ως κριτής σταθμίσεων, αξιών και επιλογών του νομοθέτη κατά την πρόκριση των προς θέσπιση ρυθμίσεων

Μιχαήλ Βροντάκης, Αντιπρόεδρος επί τιμή του Συμβουλίου της Επικρατείας

Ομιλία του Αντιπροέδρου επί τιμή του Συμβουλίου Επικρατείας κ. Μιχαήλ Βροντάκη κατά την αναγόρευσή του σε επίτιμο Διδάκτορα Νομικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, στις 28 Φεβρουαρίου 2011.

Εγκώμιο του δικαστή Μιχαήλ Βροντάκη

Αντώνης Μανιτάκης, Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου

Εγκώμιο του δικαστή Μιχαήλ Βροντάκη, που εκφωνήθηκε από τον καθηγητή του Συνταγματικού Δικαίου Αντώνη Μανιτάκη στην αίθουσα τελετών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, στις 28 Φεβρουαρίου 2011, στην τελετή αναγόρευσής του σε επίτιμο Διδάκτορα Νομικής της Σχολής Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών.

Απελευθέρωση επαγγελμάτων στο χώρο του Τύπου (γνωμοδότηση)

Κώστας Χ. Χρυσόγονος, Καθηγητής Νομικής Α.Π.Θ. - Ακρίτας Καϊδατζής, Λέκτορας Νομικής Α.Π.Θ.

Η διατήρηση των προβλεπόμενων στη νομοθεσία περιορισμών αναφορικά με την άσκηση του επαγγέλματος του εφημεριδοπώλη επιβάλλεται από συνταγματικής περιωπής επιτακτικούς λόγους δημοσίου συμφέροντος, ενόψει της θέσης του εν λόγω επαγγελματικού κλάδου στο σύστημα διακίνησης του τύπου και της συμβολής του στην εξυπηρέτηση του συνταγματικού σκοπού της ελεύθερης κυκλοφορίας των εντύπων.

Η Ελλάδα, το λίκνο της δημοκρατίας, κλονίζει τον πλανήτη

Μark Mazower

Σκεφτόμαστε συνήθως την Ελλάδα ως την πατρίδα του Πλάτωνα και του Περικλή, με την πραγματική της σημασία να βρίσκεται βαθιά στην αρχαιότητα. Αλλά δεν είναι η πρώτη φορά που για να κατανοήσεις το μέλλον της Ευρώπης χρειάζεται να στραφείς μακριά από τις μεγάλες δυνάμεις στο κέντρο της ηπείρου και να κοιτάξεις προσεκτικά όσα συμβαίνουν στην Αθήνα.

Δανειακή σύμβαση και εθνική κυριαρχία

Γιώργος Κατρούγκαλος

Σε πρακτικό επίπεδο η σύμβαση αποσκοπεί στο να θωρακίσει τους δανειστές μας απέναντι στο μοναδικό νομικό όπλο που έχει απομείνει στη χώρα: μέχρι την υπογραφή της το δημόσιο χρέος διεπόταν κατά 90% από το ελληνικό δίκαιο.

Το ελληνικό χρέος δεν είναι «απεχθές»

Πέτρος Στάγκος

H ακύρωση του «απεχθούς» ελληνικού χρέους, το Διεθνές Δίκαιο και ο ρόλος της κοινωνίας πολιτών. Ή, με άλλα λόγια, γιατί την κατάκτηση μιας έγκυρης θέσης από τη χώρα και τον κόσμο της μέσα στο παγκόσμιο στερέωμα δεν θα τη δώσει η… αύξηση των εξαγωγών ούτε ο τουρισμός ούτε η εκμετάλλευση των (υποθετικών) πετρελαϊκών κοιτασμάτων στο Ιόνιο και το Αιγαίο, αλλά το ανθρώπινο δυναμικό της και η ικανοποίηση, από τις κυβερνήσεις και την ίδια την κοινωνική δυναμική, της απαίτησης για την τοποθέτησή του στην πρώτη γραμμή κάθε οικονομικής πολιτικής, αναπτυξιακής και δημοσιονομικής.

Για την υπεράσπιση του δημόσιου Πανεπιστημίου

Κωνσταντίνος Τσουκαλάς, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών

Το δημόσιο πανεπιστήμιο είναι ο κατεξοχήν τόπος αντίστασης σε αυτές τις εξελίξεις. Και γιʼ αυτόν ακριβώς τον λόγο συγκεντρώνει τους μύδρους των ζηλωτών της «πολιτικής ορθότητας». Παρά τις αδυναμίες και τις ανεπάρκειές του, παρά τις αντιφάσεις και τις εκτροπές του, παρέχει ακόμα τη δυνατότητα σε εκείνους που φοιτούν να σκέπτονται κριτικά, να αναστοχάζονται δημιουργικά και να αντιπαρατίθενται δυναμικά στις επίσημες δοξασίες, βεβαιότητες και ορθοδοξίες, στις οποίες ίσως να μην πιστεύουν ούτε καν αυτοί που τις εκστομίζουν.

Το φάντασμα του Μνημονίου και η εθνική κυριαρχία

Αντώνης Μανιτάκης

Επομένως, ας ηρεμήσουμε και ας σοβαρευτούμε. Δεν χρειάζεται να προκαλούμε, αβασάνιστα, φόβο και τρόμο με την επίκληση φανταστικών εθνικών κινδύνων στην ήδη κατατρομαγμένη και παραζαλισμένη κοινή γνώμη. Μας φτάνει η κατάθλιψη και ο τρόμος που εκτρέφουν, μήνες τώρα, δανειστές, τηλεόραση -με το αζημίωτο- ο Τύπος και τα κόμματα ιδίως της Αριστεράς εν τη πολιτική μωρία τους.

Η δίκαιη ισορροπία κατά τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου

Ιωάννης Δ. Σαρμάς, Αντιπρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου

Η δίκαιη ισορροπία είναι η αρχή με βάση την οποία ρυθμίζονται, κατά τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, οι συγκρούσεις μεταξύ συμφερόντων τα οποία υπάγονται στον μηχανισμό προστασίας της ΕΣΔΑ. Το Δικαστήριο έχει αναπτύξει μια συγκεκριμένη μέθοδο διαπίστωσης της βασιμότητας των επιχειρημάτων του διαδίκου που ισχυρίζεται ότι παραβιάστηκε, εκ μέρους του αντιδίκου του Κράτους μέλους, διάταξη της Σύμβασης με την οποία κατοχυρώνεται ανθρώπινο δικαίωμα ή θεμελιώδης ελευθερία. Η μέθοδος αυτή χαρακτηρίζεται από τη διαδοχή, κατά λογική τάξη, διαφόρων φάσεων ερεύνης, το επιστέγασμα της οποίας, αποτελεί, η κρίση περί του αν όντως έτυχε σεβασμού, στη δικαζόμενη υπόθεση, η αρχή της δίκαιης ισορροπίας.