Category Archives: ΓΝΩΜΕΣ – ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΕΙΣ

Πρόεδρος της Δημοκρατίας και κοινοβουλευτικό σύστημα

Χαράλαμπος Ανθόπουλος, Καθηγητής Δικαίου και Διοίκησης ΕΑΠ

Στην ιστορία των κοινοβουλευτικών συστημάτων με αιρετό αρχηγό του Κράτους (Πρόεδρο της Δημοκρατίας), η συνταγματική αντίληψη του προεδρικού θεσμού κινείται μεταξύ δύο ακραίων παραδειγμάτων. Η εμπειρία της Τρίτης Γαλλικής Δημοκρατίας (1870-1940), προσέφερε το παράδειγμα ενός πλήρως αποδυναμωμένου Προέδρου της Δημοκρατίας, με σχεδόν μηδενικό βαθμό αυτονομίας από το Κοινοβούλιο και την κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Όπως έλεγαν τότε… Read More »

Η πολιτική αξιοπιστία ως προϋπόθεση μιας συναινετικής αναθεώρησης

Γιώργος Χ. Σωτηρέλης, καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

Η συζήτηση για το περιεχόμενο της συνταγματικής αναθεώρησης έχει κατά την άποψή μου κορεσθεί, τόσο στον πολιτικό όσο και στον επιστημονικό χώρο. Εξάλλου, το μεγάλο πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη απόψεων και προτάσεων αλλά η πολιτική αναξιοπιστία των κομμάτων και η περίσσεια διχαστικών αντιλήψεων και συμπεριφορών. Είναι γνωστό, βέβαια, ότι αυτές οι δύο  συγκεκριμένες πολιτικές… Read More »

Η ραδιοτηλεοπτική προπαγάνδα, το Σύνταγμα και το ΕΣΡ

Γιώργος Χ. Σωτηρέλης, Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

Οι τελευταίες αντιδράσεις του ΣΥΡΙΖΑ και της ΝΔ, απέναντι στον ΣΚΑΙ και την ΕΡΤ αντίστοιχα, θέτουν ξανά επί τάπητος, και μάλιστα επιτακτικά, το ερώτημα: έχουν δικαίωμα τα ραδιοτηλεοπτικά μέσα να ασκούν προπαγάνδα υπέρ ή κατά των κομμάτων ή και των ποικίλων ιδεολογικοπολιτικών ρευμάτων; Πριν απαντήσουμε στο ερώτημα αυτό ας ξεκινήσουμε από την περιγραφή της σημερινής… Read More »

R. Scruton, Τρελοί, τσαρλατάνοι, ταραχοποιοί, Διανοούμενοι της Νέας Αριστεράς, Επίκεντρο, 2018

Παναγιώτης Μαντζούφας, Αν. Καθηγητής, Νομική Σχολή ΑΠΘ

Βιβλιοκριτικό δοκίμιο για τον συντηρητισμό Εχει δημοσιευτεί στο Book’s Journal, τ. 88, Ιούνιος 2018

Ποιο εκλογικό σύστημα για την τοπική αυτοδιοίκηση;

Γιώργος Χ. Σωτηρέλης, Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

Το νομοσχέδιο με τον βαρύγδουπο τίτλο «Κλεισθένης» επιβεβαίωσε αυτό που ήταν εδώ και πολύ καιρό φανερό στους παροικούντες την Ιερουσαλήμ. Αυτή η κυβέρνηση δεν έχει ούτε άποψη ούτε συγκροτημένο σχέδιο για την αντιμετώπιση του μεγάλου ασθενή, δηλαδή του ελληνικού κράτους. Έτσι, αντί να επεξεργασθεί μια ολοκληρωμένη μεταρρυθμιστική πρόταση για την καθιέρωση επιτελικών υπουργείων –με μόνες… Read More »

Ιταλία: Πρόεδρος της Δημοκρατίας και συνταγματική πρακτική (το βέτο του Προέδρου Ματαρέλα)

Το βέτο του Ματαρέλα, του Χαράλαμπου Ανθόπουλου, ΤΑ ΝΕΑ 29/05/2018 Συνταγματικά και πολιτικά διδάγματα από την κίνηση Ματαρέλα, του Γιώργου Σωτηρέλη, Τα Νέα 02/06/2018 Ποιος δικαιούται να προστατεύσει τον λαό από τις επιλογές του; Το ιταλικό παράδειγμα, του Ευάγγελου Βενιζέλου, Το Βήμα 03/06/2018 Ιταλία και Ελλάδα: 2018-1965, του Χαράλαμπου Ανθόπουλου, Εφημερίδα των Συντακτών 04/06/2018 Eίναι… Read More »

Θεοκρατικός Κατηχητισμός ή Δημοκρατική Πολυφωνία; Το «όπισθεν ολοταχώς» της πρόσφατης απόφασης της «Ολομέλειας» του ΣτΕ

Γιώργος Σωτηρέλης, Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου, ΕΚΠΑ, Πρόεδρος Ομίλου "Αριστόβουλος Μάνεσης"

Όταν πρωτοδιάβασα ορισμένα αποσπάσματα της απόφασης 660/2018 το πρώτο πράγμα που σκέφθηκα, 25 χρόνια μετά την μονογραφία μου περί θρησκευτικής εκπαίδευσης («Θρησκεία και Εκπαίδευση κατά το Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ. Από τον κατηχητισμό στην πολυφωνία», εκδ. Σάκκουλας, Αθήνα 1993/1998),  ήταν ότι έγινε λάθος και ότι διάβαζα ένα μαχητικό κείμενο της Εκκλησίας ή της Πανελλήνιας Ένωσης… Read More »

H εντυπωσιακή, παρά την κρίση, ανθεκτικότητα του Συντάγματος. Η διαδραστική σχέση Συντάγματος και κρίσης

Αντώνης Μανιτάκης, Ομ. Καθηγητής Νομικής Σχολής ΑΠΘ

Στη μελέτη αυτή επισημαίνονται τα στοιχεία εκείνα, τόσα τα τυπικά όσο και τα ουσιαστικά, που επέτρεψαν στην ελληνική συνταγματική νομιμότητα, να αντέξει στους κραδασμούς, στις πιέσεις και στις εντάσεις της πρωτοφανούς και ατέλειωτης οικονομικής και κοινωνικής κρίσης στην Ελλάδα. Και αυτό παρά την ηθικοπολιτική κατάρρευση του υπάρχοντος  πολιτικού και κομματικού συστήματος. Το κύρος και η… Read More »

Πολιτική εξουσία και δικαιοσύνη

Χρήστος Ράμμος, Αντιπρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας

Το θέμα «Πολιτική εξουσία και Δικαιοσύνη» μπορεί να το προσεγγίσει κάποιος από πολλές σκοπιές: Δύο είναι οι πιο βασικές κατά τη γνώμη μου. Η πρώτη είναι η σχέση Δικαίου και Πολιτικής. Δηλαδή η σχέση κανόνα δικαίου και πολιτικής απόφασης. Που σταματάει ο έλεγχος του δικαστή, όταν ελέγχει την συνταγματικότητα μέτρων, που υλοποιούν την κυβερνητική πολιτική.… Read More »

Συνταγματική αναθεώρηση και “θελημένες ασάφειες”

Γεράσιμος Θεοδόσης, Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Χαιδελβέργης

Α) Σύμφωνα με το άρθρο 28 της γαλλικής διακήρυξης των δικαιωμάτων του ανθρώπου και του πολίτη του 1793, «Ένας λαός έχει πάντα το δικαίωμα να επανεξετάζει, να αναθεωρεί και να αλλάζει το Σύνταγμά του. Μια γενιά δεν μπορεί να δεσμεύσει με τους νόμους της τις μελλοντικές γενιές». Έγκειται στη φύση του Συντάγματος, ως εκφραστή και… Read More »